Edebiyat Toplumu Değiştirir mi?

Sevgili okurlarım, bugünkü konumuz: edebiyat.

Edebiyat nedir?

Edebiyat; duygu, düşünce, hayal ve olayların dil aracılığıyla estetik, etkili ve sanatsal bir şekilde ifade edilmesidir. Kimi zaman bir şiirde, kimi zaman bir romanda, kimi zaman da tek bir cümlede insanın ruhuna dokunur.

Aslında günümüzde hepimiz birer anlatıcıyız. Konuşarak, yazarak, paylaşarak kendimizi ifade ediyoruz. Ama gerçek edebiyat, bu ifadeyi derinleştiren, anlam katan bir sanattır.

Bizim aldığımız eğitimde edebiyata ve edebiyatçıya değer verilirdi. Bir şiirin, bir mısranın, bir kelimenin ağırlığı öğretilirdi.

Bugün ise üzülerek görüyorum ki gençler edebiyattan giderek uzaklaşıyor. Peki biz bu gençlere edebiyatı nasıl sevdirebiliriz?

Onlara Türk edebiyatının klasiklerini tanıtarak… Divan şairlerinin incelikli dilini anlatarak… Yüzyıllar geçse de unutulmayan şairlerin hayatlarını aktararak…

Mesela ben, lise yıllarımda değerli edebiyat öğretmenimin teşvikiyle fuzuli’den dizeler ezberlemiştim. O gün aldığım küçük bir ödül, edebiyata olan sevgimi büyütmüştü.

Hâlâ hafızamda kalan bir mısra: “Dest-bûsı ârzûsıyla ger ölsem dostlar Kûze eylen toprağum sunun anunla yâra su”

Demek ki bazen küçük bir dokunuş, bir gencin hayatında büyük bir iz bırakabiliyor.

Peki edebiyat hayatımızda olmasa ne eksik olurdu?

Edebiyat yoksa; gerçek sevgi eksilir, derinlik kaybolur, insan kendini anlatamaz.

Bir zamanlar aşklar şiirlerde, romanlarda anlatılırdı. Sevgi incelikti, saygı zarafetti. Bugün ise çoğu şey yüzeyselleşti… “Seviyorum” diyenin zarar verdiği bir dünyada, edebiyatın o ince dili daha da kıymetli hâle geliyor.

Edebiyat bize insan olmayı öğretir.

Yunus Emre ne güzel söylemiş: “Gelin tanış olalım, işi kolay kılalım, Sevelim sevilelim, dünya kimseye kalmaz.”

Hz.mevlana: “Ben bir aynayım, nasıl bakarsan öyle görürsün.”

Hacı bektaş veli: “Eline, beline, diline sahip ol.”

Bu sözler sadece edebiyat değil, aynı zamanda bir yaşam rehberidir.

Bir zamanlar dinleyen bir nesildik. Bugün ise gürültü var, anlam az…

Edebiyat; sevgi, saygı ve aşktır. Edebiyat varsa sanat vardır, kültür vardır, insanlık vardır.

Şimdi bize düşen görev açık: Edebiyatı anlamak, anlatmak… Sevmek ve sevdirmek.

Çünkü edebiyat sadece bir ders değil, bir toplumun ruhudur.

Fatma Çelik